TRANG CHỦ  :: Giới thiệu  
20 Tháng Mười 2019 ..::  TÀI LIỆU - VĂN KIỆN     ::..   Đăng Nhập  

SỐNG LỜI CHÚA

 
Chúa Nhật XXIX Thường Niên C: Cầu nguyện không ngừng
Đức Giêsu mời gọi các môn đệ cầu nguyện luôn mãi. Quả thực, cầu nguyện là yếu tố nền tảng cho đời sống đức tin, cho mối tương quan thân tình với Thiên Chúa. ...

TIN TỨC

 
Thông báo lần I về chương trình khám sức khoẻ ngày Chủ Nhật 20/10/2019
Lần công tác từ thiện sắp tới của chúng tôi dành cho người tàn tật, trẻ mồ côi và đồng bào nghèo ở Quận 9 và Quận Thủ Đức của TP. HCM. Đây là những quận nghèo, có nhiều người ít khi được khám chữa bệnh và vẫn cố gắng chịu đựng cơn bệnh từ nhiều năm qua. Thông cảm với nỗi đau đó, Hội Bảo trợ Người Khuyết tật và Trẻ Mồ côi TP.HCM hợp tác với đoàn bác sĩ, nha sĩ, dược sĩ, điều dưỡng của các bệnh viện và tình nguyện viên tổ chức khám sức khoẻ, chữa bệnh, chữa răng, phát thuốc miễn phí cho đồng bào trong 2 quận này và các quận lân cận vào sáng Chủ nhật, ngày 20/10/2019, từ 7g00 đến 11g30. Địa điểm: Trường Mầm Non Thanh Lịch (Tu hội Bác Ái Cao Thái), số 39/7 Đường số 16, Khu phố Vĩnh Thuận, Phường Long Bình, Quận 9, TP.HCM. ...
 
Bổ nhiệm Tổng Giám mục Tổng Giáo phận Sài Gòn
Đại hội Thánh nhạc Toàn quốc lần thứ 45
Thư ĐTC gửi nhân Ngày Lương thực Thế giới
ĐTC Phanxicô: Vượt qua não trạng cục bộ để đến với người khác
Các trao đổi bên lề THĐGM về Amazon
Giám mục Brazil: Giáo sĩ thiếu thánh thiện cản trở sự gia tăng ơn gọi linh mục

CHUYÊN ĐỀ

 
Công bố kết quả Tổng điều tra dân số 2019
Tổng số dân của Việt Nam vào thời điểm 0h ngày 01/4/2019 là 96.208.984 người, trong đó dân số nam là 47.881.061 người (chiếm 49,8%) và dân số nữ là 48.327.923 người (chiếm 50,2%). Với kết quả này, Việt Nam là quốc gia đông dân thứ 15 trên thế giới, tụt 2 bậc so với cách đây 10 năm, và đứng thứ 3 trong khu vực Đông Nam Á (sau Indonesia và Philippines). ...
 
Làm gì trước những đứa trẻ không bao giờ chịu ngồi yên?
Cẩn thận 'ăn phạt' khi nhập cảnh nước ngoài
Trung Quốc thay đổi phương thức, nông sản bị ùn tắc ở Lạng Sơn
Johnson & Johnson thu hồi 33.000 sản phẩm phấn rôm nghi chứa chất gây ung thư
Cả hội thảo 'choáng váng' khi biết 18 di sản nổi tiếng Sài Gòn biến mất
Đức cha Giuse Nguyễn Năng làm tân tổng giám mục Tổng giáo phận TP.HCM

GIAO LƯU

 
Phụ nữ U.60 nhận người dưng về làm 'mẹ' để chăm sóc: ‘Người ta nói tôi bị điên!’
“Khi tôi nhận cụ Mịch về nhà chăm sóc, phụng dưỡng nhiều người nói tôi bị điên khi mới ôm cái khổ vào thân...”, bà Lê Thị Mộng Thu nói. ...
 
Bé trai bị bạo hành: Hội Bảo vệ quyền trẻ em VN đề nghị xử lý nghiêm
Vì sao những người thừa cân thường bị hen suyễn?
Đại học Michigan: Phụ nữ hay xài sản phẩm vệ sinh có nguy cơ nhiễm độc


People Online Thành viên online:
Visitors Khách: 55
Members Thành viên: 0
Total Users Tổng cộng: 55

58.255.052

 Chi tiết
Nhất thống lãnh thổ và thống nhất nước nhà - chữ nào đúng?
(Cập nhật: 15/11/2017 08:08:37)

 

Nhất thống lãnh thổ và thống nhất nước nhà - chữ nào đúng?

 

Trong nhiều cuộc họp, ta thường gặp cách nói: Tôi thống nhất với những gì mà anh A đã trình bày.

Cách diễn đạt tương tự cũng xuất hiện trong văn bản hành chính: Sau khi nghiên cứu, cơ quan B thống nhất với nội dung dự thảo...

Nhất thống lãnh thổ và thống nhất nước nhà - chữ nào đúng? - Ảnh 1.

Từ "thống nhất" dùng như thế có phù hợp hay không? Câu trả lời đòi hỏi phải tìm hiểu nghĩa của từ này và một từ cổ hơn là "nhất thống".

1. Trong thơ văn xưa, từ "nhất thống" được dùng để chỉ hành động đưa đất nước về một mối hoặc tình trạng đất nước không còn bị chia cắt. 

Bài Hạ Gián nghị đại phu Nguyễn Ức Trai (Mừng quan Gián nghị đại phu Nguyễn Ức Trai) của Phan Phu Tiên thời Lê Sơ viết về Nguyễn Trãi (1380 - 1442) có câu: "Tứ hải phương kim quy nhất thống / Thuỳ tri lô dã ngoại đào quân". Vân Trình dịch là: "Bốn bể nay đà về một mối / Ai hay lò tạo có tiên sinh".

 

Vào nửa đầu thế kỷ 19, từ "nhất thống" vẫn được sử dụng, chẳng hạn trong tựa tác phẩm Hoàng Lê nhất thống chí và Đại Nam nhất thống toàn đồ (1838). 

Đến giữa thế kỷ 19, Nguyễn Trường Tộ (1828 - 1871) còn dùng từ "nhất thống" trong bài Quá Hoành sơn quan hữu cảm (Cảm xúc khi qua đèo Ngang): "Thử địa tích tằng nam bắc hạn / Hân kim nhất thống bắc nam bình". Ngô Văn Phú dịch là: "Đây chốn bắc nam chia giới hạn / Nay mừng một cõi bắc nam thành".

2. Hán Việt từ điển của Đào Duy Anh (1904 - 1988) xuất bản năm 1932 có cả hai mục từ "nhất thống" và "thống nhất". "Nhất thống" được giảng nghĩa là "cả nước do một chính phủ thống trị" và "thống nhất" là "hợp cả các mối lại làm một". Từ điển còn đưa thêm mục từ "nhất thống sơn hà" nhưng lại không có mục từ "thống nhất sơn hà".

Như vậy, từ "thống nhất" ra đời không trễ hơn năm 1932 nhưng sau từ "nhất thống". Vào thời điểm Đào Duy Anh biên soạn từ điển, từ "thống nhất" chưa được dùng nhiều như từ "nhất thống".

"Sức ì" của người dùng

Pháp là một nước giàu truyền thống giữ gìn sự thanh tao của ngôn ngữ.

Nhưng ngay cả ở Pháp, thực hiện điều này không phải bao giờ cũng dễ dàng, mà một trong nhiều lý do là "sức ì" của người dùng và sự tiến triển của ngôn ngữ.

Chẳng hạn, từ điển Larousse de poche (1993) khuyên nên dùng "partir pour Lyon" (khởi hành đi Lyon), nhưng phần lớn người Pháp đều dùng "partir à Lyon".

3. Năm 1954, nước ta tạm chia thành hai miền. Ở miền Nam, từ "nhất thống" vẫn còn được sử dụng, ít nhất trong ngôn ngữ viết. 

Trang 16 quyển Nước non Bình Định của Quách Tấn do Nam Cường xuất bản năm 1967 có câu: "Sau khi nhất thống lãnh thổ, Nguyễn Ánh lên ngôi cửu ngũ, lấy hiệu Gia Long (1802)". Ở miền Bắc, từ "thống nhất" dần dần thay thế từ "nhất thống". 

Nghị quyết ngày 18-1-1957 kỳ họp thứ 6 Quốc hội khóa I nước Việt Nam Dân chủ cộng hòa là nghị quyết "về vấn đề đấu tranh thực hiện thống nhất nước nhà". Trong văn bản này, từ "thống nhất" xuất hiện 15 lần và không có từ "nhất thống".

4. Từ điển tiếng Việt do Viện Ngôn ngữ học biên soạn và xuất bản lần đầu năm 1988 có cả hai mục từ "thống nhất" và "nhất thống". 

Từ "nhất thống" được ghi nhận là từ cũ, có nghĩa là "thống nhất về một mối" và cho ví dụ "nhất thống sơn hà". 

Đối với từ "thống nhất", từ điển nêu ba nghĩa: "hợp lại thành một khối, có chung một cơ cấu tổ chức, có sự điều hành chung" (nghĩa 1); "làm cho phù hợp với nhau, không mâu thuẫn nhau" (nghĩa 2); "có sự phù hợp, nhất trí với nhau, không mâu thuẫn nhau" (nghĩa 3).

Từ điển tiếng Việt ghi nhận từ "thống nhất" có nghĩa 1 hoặc 2 khi dùng như động từ, động ngữ hoặc tổ hợp tương đương và nêu bốn ví dụ "thống nhất đất nước", "thống nhất các lực lượng đấu tranh cho hoà bình", "cần thống nhất ý kiến trước đã", "thống nhất đồng hồ trước trận đấu". Từ "thống nhất" có nghĩa 3 khi dùng như tính từ, ví dụ "ý kiến không thống nhất".

Như vậy, trong cả ba nghĩa của từ "thống nhất" mà Từ điển tiếng Việt nêu, đối tượng đang xét trước đó ở trong tình trạng bị chia cắt, phân tán hoặc có mâu thuẫn. Hành động thống nhất hoặc tình trạng thống nhất nhằm xóa đi sự chia cắt, phân tán hay mâu thuẫn đó.

5. Trở lại với câu hỏi về cách dùng từ "thống nhất" ở trên, dựa vào ngữ cảnh, ta đoán được người nói, người viết muốn bày tỏ sự đồng ý với những gì đã nghe, đã đọc. 

Tuy nhiên, những điều đã nghe, đã đọc này không ở trong tình trạng bị chia cắt, phân tán, khác biệt hay mâu thuẫn và người nói, người viết không có hành động gì để cải thiện tình trạng đó. Vì vậy, dùng từ "thống nhất" như thế là chưa phù hợp với Từ điển tiếng Việt.

Ta có nên chấm dứt cách dùng từ "thống nhất" chưa phù hợp ở trên hay không? 

Câu trả lời phụ thuộc vào cách nhìn của từng người. Nếu câu trả lời là không, có lẽ Từ điển tiếng Việt phải bổ sung nghĩa mới của từ "thống nhất" trong những lần tái bản sau này.

TRƯỜNG LÂN

Nguồn: TTO


Tin - Bài khác
Nghị quyết 112 'khai tử' những thủ tục, giấy tờ gì?
Hầm bí mật trong kim tự tháp Giza
Xuống đáy biển cào... kim cương
Nước nào 'hào phóng' nhất với giáo viên?
400 cánh cửa bí ẩn trên miệng núi lửa
Những bức ảnh kể chuyện Sài Gòn xưa
2025 thanh niên VN cao thêm gần 4cm, có khả thi?
Tìm ra hợp chất có thể khiến tế bào ung thư tự chết
Cả tỉ thiết bị Android bị ảnh hưởng bởi lỗ hổng WPA2
Thế giới có hơn một tỉ người "vô danh"
Tải trí não vào máy tính để bất tử
Gà mái đẻ trứng 'chứa' thuốc trị ung thư
'Ong thợ' Trường Sa: Vụ nổ lịch sử mở luồng Đá Lớn'Ong thợ' Trường Sa: Vụ nổ lịch sử mở luồng Đá Lớn
Sân chơi của 'mầm non' văn nghệ xưa
Tai nghe chuyển ngữ dịch 40 thứ tiếng, cả tiếng Việt
Giải mã được bí ẩn của kim tự tháp
Biến đổi khí hậu sẽ ảnh hưởng đến an toàn hàng không
Nhà văn gốc Nhật đoạt Nobel Văn học 2017
Nobel Hoá học vinh danh nhóm phát triển kính hiển vi điện tử lạnh
Phát hiện về sóng hấp dẫn được trao giải Nobel Vật lý
Hành trình nhận giải Nobel Y học của 3 nhà khoa học Mỹ
Giải mã bí ẩn 18 triệu năm không sex
Mỹ - Nga xây trạm không gian trên mặt trăng
Viễn cảnh cấy thiết bị điện tử thay thuốc men
WHO cảnh báo thế giới đang cạn kiệt kháng sinh, thảm hoạ kháng thuốc đang đến gần.
Trạm không gian Trung Quốc sắp rơi xuống trái đất
Tiềm năng thịt nhân tạo
10 trận bão mạnh nhất lịch sử
Ký tự số 0 cổ xưa nhất
Giả thuyết mới về ngày tận thế trong tháng 9
Trang 1 trong 34Đầu tiên    Trước   [1]  2  3  4  5  6  7  8  9  10  Tiếp   Cuối    
Tìm kiếm trong phần Tin - Bài này